Karel August PEKELHARING

grafvak 19

Een voor allen ... Bidt voor zijn ziel

geboren: 6 april 1909 in Hoorn
overleden: 10 juni 1944 in het duingebied bij Overveen, 35 jaar oud
burg. staat: ongehuwd
beroep: balletdanser en choreograaf in Amsterdam
geloof: rooms-katholiek
vindplaats: gedenksteen 5

Achtergrond

Karel Pekelharing was in 1940 danser bij het Nederlandsche Ballet. Het was bekend dat hij homoseksueel was. Toen hij in 1941 hoorde dat hij als bekend vooroorlogs anti-fascist en communist werd gezocht, ging hij in Kassel in Duitsland werken in de hoop daar veilig te zijn. Hij was eerst tolk bij het elektrotechnische bedrijf Siemens, later tramconducteur.

Eind 1942 werd ontdekt dat hij sabotage verrichtte en hij vluchtte terug naar Nederland. Hij dook in Den Haag onder en later in Amsterdam. Omdat hij niet was aangesloten bij de Kultuurkamer, waar alle kunstenaars zich bij aan moesten sluiten, wilden zij hun beroep kunnen blijven uitoefenen, trad hij in besloten kring op als danser en voordrachtskunstenaar. Ook schreef hij onder pseudoniem verzetspo√ęzie, schimpdichten, pamfletten en een roman.

Verzetsactiviteiten

Terug in Nederland raakte Pekelharing betrokken bij de uitgave van het illegale blad De Vrije Kunstenaar en de hulpverlening aan Joodse onderduikers. Als lid van de Raad van Verzet (RvV) - een koepelorganisatie van het verzet - nam hij vanaf mei 1943 deel aan overvallen op distributiekantoren, aanslagen op collaborateurs en diverse bevrijdingsacties van gevangenen.

Arrestatie en moord

Eind maart 1944 vond de Sicherheitspolizei (Sipo) in Den Haag aantekeningen bij een op 28 maart 1944 bij een poging tot arrestatie doodgeschoten RvV-man. Mede op grond van deze notities kon de Sipo de volgende dagen diverse verzetsmensen arresteren, onder wie Pekelharing. Hij werd op 6 april gearresteerd in Hotel Americain aan het Amsterdamse Leidseplein en ingesloten in het nabijgelegen Huis van Bewaring aan de Weteringschans.

Op 10 juni 1944 werd Pekelharing met zes andere verzetsmensen, onder wie leden van zijn verzetsgroep ter dood veroordeeld door een Polizeistandgericht. Nog dezelfde dag werden zij gefusilleerd in de duinen bij Overveen en daar begraven.