A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Jan VAN DER ZWAAG

naam :
geboren :
overleden :
burg. staat :
geloof :
beroep :
vindplaats :
grafvak :
graftekst :

Jan VAN DER ZWAAG
4 mei 1905 te Sneek
20 mei 1944 op de Waalsdorpervlakte (gem. Wassenaar)
gehuwd
geen
eigenaar van een glazenwasserij in IJmuiden
grafkuil P op de Waalsdorpervlakte
41
Vrijheid behoort aan hen die bereid zijn ervoor te sterven

Jan van der Zwaag – die sedert 1929 zijn eigen glazenwassersbedrijf had – was vanaf september/oktober 1940 verbindingsman van de CPN tussen de districtsleider Kennemerland en bedrijfscellen in het industriegebied IJmuiden-Velsen. Hij legde contacten in bedrijven in de regio (zoals Hoogovens) en verspreidde daar illegale bladen (per nummer ca. 350 exemplaren van De Vonk), manifesten, vlugschriften en plakaffiches (bijvoorbeeld eind maart 1943 duizend exemplaren van Staakt!, Saboteert!). In de periode mei 1941–juli 1942 was hij vanuit Haarlem betrokken bij het organiseren van de verspreiding van De Vonk in een deel van Nederland. Vanaf januari 1943 wijdde hij zich – de illegale CPN-top had zijn organisatorische kwaliteiten onderkend en hem met een wekelijkse financiële ondersteuning in Haarlem gestationeerd – geheel aan het illegale CPN-werk. Van Johan Hissink nam hij in februari de functie van verbindingsman tussen de landelijke CPN-leiding en het district Kennemerland over. Door verraad werd Van der Zwaag op 17 mei 1943 bij aankomst met de pont in Velsen-Noord door SD’ers gearresteerd. Hij werd aangehouden met 1000 op zijn lijf en om zijn benen gebonden illegale pamfletten (Radiodiefstal!) tegen het inleveren van radiotoestellen. Tijdens zijn gevangenschap in het Oranjehotel in Scheveningen werd Van der Zwaag zwaar mishandeld. Hij werd op 10 maart 1944 ter dood veroordeeld en op 20 mei 1944 gefusilleerd.